Verlichting en lumen (1 Viewer)


jessicapilon

Beheerder
Forumleiding
Lid geworden
12 feb 2011
Berichten
103.834
Leeftijd
54
Locatie
Groningen
Deze EU komt tot stand met medewerking van sschot, waarvoor onze dank.


Een van de onderwerpen die met grote regelmaat voorbijkomt op het forum, en waar heel veel benaderingen en zienswijzen bij zijn, is het fenomeen licht en lumen. Hoe zit dit nou echt en wat kunnen de experts hierover zeggen?

Van veel aquarium lampen wordt er vermeld hoeveel lumen deze lampen geven. Dit is voor ons een "richtgetal" om een idee te hebben van hoeveel licht er boven het aquarium hangt en welke planten we dus huisvesting kunnen geven.

Nu is het eerste verschil in deze tijd van overgang van TL naar LED, dat bij een TL, deze lumen rondom werden uitgestraald, dus hoe groot is/was effectief de hoeveelheid lumen die het water en onze planten bereikten?

Bij LED is het licht gericht omlaag gestraald, geen tot minimaal verlies hierdoor, en middels een lens kan het ook nog eens worden gebundeld.

Oftewel, is 1 lumen TL licht gelijk aan 1 lumen LED licht in het water? Als dit niet is, wat is hierin dan de verhouding. Op basis van deze uitkomst zou je beter vooraf kunnen bepalen hoeveel lumen je nodig hebt aan TL licht of aan LED licht.

Als hier een ei (geen EI) over gelegd kan worden, geeft dit mogelijk meer duidelijkheid wat er gebeurt en waarom we bijv. wel, anders of langer last hebben van het fenomeen algen.

Laten we in de benadering het aspect kleur temperatuur nog even buiten beschouwing laten, of dit moet dermate belangrijk zijn dat dit onlosmakelijk verbonden is, maar ook hier mogen de experts dit aangeven dan.

Buiten een boeiende, uitdagende en leerzame discussie, blijf respectvol, wordt niet persoonlijk en ook bij verschil van mening, hou het leuk!

Graag jullie input, mening, aanvulling, correctie of andere voorstel.......
 

benvo

Well-known member
Lid geworden
28 mei 2014
Berichten
8.927
Leeftijd
68
Locatie
Hellendoorn
Website
aquaforum.nl
Lumen bij TL of bij Led blijft Lumen. Om precies je kunnen zien wat de invloed van water is zou je moeten meten. Een omschrijving van Lumen, Lux en Par, omdat de laatstgenoemde eigenlijk het meest van belang is voor ons, vind je hieronder:

.
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
Led is here to stay. Geen andere lichtbron is zo efficiënt. Het is interessant om te zien hoeveel energie er voor nodig is om dezelfde lichtopbrengst te genereren. en op welke manier de straling verzonden wordt.
Maar verder is het wat benvo al zegt.
Lumen bij TL of bij Led blijft Lumen
Zelf hoef ik in het aquarium de overstap niet te maken van tl naar led. Daarvoor ben ik te laat begonnen. Maar in mijn vak; film en theater is de transitie naar led allang gemaakt. De nadelen zijn inmiddels genoeg gepareerd om professioneel gebruik mogelijk te maken.

Maar nadelen zijn er wel.
Led is puntverlichting en heeft een lens nodig om de lichtbundel te verspreiden. De goedkopere leds hebben een beperkte stralingshoek waardoor je een enorme bak licht op een beperkt gebied kwakt.
Inmiddels worden de individuele ledlampjes gelukkig veel sterker. Betaalde je vroeger een vermogen voor ledsstrips met lampjes van 1w, nu komt 3 en 5 watt beschikbaar. Deze bronnen laten zich veel beter verspreiden.
Ik zie nog wel een markt voor instelbare lichtpunten. Dat je leds kan richten.
De beste mogelijkheden en resultaten met ledlicht bereik je volgens mij met een loshangend armatuur met overkill licht boven je (open) bak.
Deze kan je in hoogte verplaatsen wat een veel gevoeligere dimming geeft.
De beste lampen voor dit soort setups komen uit de tuinbouw en meer specifiek de ahum wietcultuur. Daar stellen ze de lampen in op de individule lichtvraag van de planten en onderscheiden ze de entfase, de groei- en de bloeifase. Naast de schemering.
Jammer op zich dat we hier niet te specifiek op lichttemperatuur kunnen praten want dat is juist voor leds een usp. Met tl was nooit zo'n verschil in lichtkleur mogelijk. En konden daar ook niet al te grote fouten worden gemaakt.

Als ik een keer mooi licht ga kopen sla ik iig de fluvals over en kijk ik over de schutting bij de buren😄
Zoiets uit de plantenwereld wil ik wel boven mijn bak.

 
Laatst bewerkt:

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
  • Photon flux density (15 cm): 580 μmol / m² * s
  • Photon Flow Density (20 cm): 520 μmol / m² * s
  • Photon flux density (30 cm): 480 μmol / m² * s
Op deze wijze wordt weergegeven hoeveel lichtdeeltjes er vanaf welke afstand per seconde op een vierkante meter vallen.

Een veel duidelijker systeem dan de lux/lumen/par verwarring die we hier nog hebben.
 

sschot

Well-known member
Lid geworden
8 okt 2015
Berichten
3.322
Locatie
Krimpen aan den IJssel
  • Photon flux density (15 cm): 580 μmol / m² * s
  • Photon Flow Density (20 cm): 520 μmol / m² * s
  • Photon flux density (30 cm): 480 μmol / m² * s
Op deze wijze wordt weergegeven hoeveel lichtdeeltjes er vanaf welke afstand per seconde op een vierkante meter vallen.

Een veel duidelijker systeem dan de lux/lumen/par verwarring die we hier nog hebben.
Ben benieuwd waarom het flux en flow density is.

Verder is dit een nieuwe vorm van "benoemen", die in de (o zo) behoudende en niet snel veranderende wereld van de aquaristiek (nog) niet wordt gebruikt?
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
In eerste instantie probeert iedereen natuurlijk maar wat. Denk dat iedereen worstelt met hoe je de kracht van een led/licht op een meetbare maar bruikbare manier communiceert. Maar wij aquarianen lopen niet voorop nee😄 nou werken wij ook met een andere categorie levende have natuurlijk en zit hier geen commerciële push achter bij de consument. Bij planten zit er bij de eindgebruiker veel meer een productiemotivatie achter. Daarom gaat het daar ws wat sneller allemaal.
 

flipper34

Well-known member
AquaForum Donateur
Lid geworden
9 mei 2013
Berichten
4.599
Leeftijd
57
Locatie
Andijk
tja daar gaan we weer lumen watt en zo voort
Is de benadering van kijken hoe de plantjes en vissen op de verlichting reageren niet een betere .
Zie toch vaak en bak licht voorbij komen bij sommige dat ik wel eens denk och arme vissen en planten :(
 

benvo

Well-known member
Lid geworden
28 mei 2014
Berichten
8.927
Leeftijd
68
Locatie
Hellendoorn
Website
aquaforum.nl
Ben benieuwd waarom het flux en flow density is.

Verder is dit een nieuwe vorm van "benoemen", die in de (o zo) behoudende en niet snel veranderende wereld van de aquaristiek (nog) niet wordt gebruikt?
Geen nieuwe vorm, dacht ik. Het heeft van doen met een vorm van stromingsleer. Hieronder staat er ook iets over:

 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
Flux is denk ik de dichtheid van de lichtstraal. Gemeten per oppervlak per seconde.

PPF (photosynthetic photon flux), or light output, for example, is a measure of the total PAR produced by a light source per second. In contrast to radiant flux, though, which is expressed in terms of energy (Watts or J/s)
Nóg meer leesvoer😁
 

Akwarium

Well-known member
Lid geworden
21 jul 2019
Berichten
708
Leeftijd
30
Lumen heeft als grote voordeel dat je er verschillende lichtbronnen goed mee kunt vergelijken omdat:
  1. van vrijwel ieder lichtbron het aantal lumen wordt gegeven door de fabrikant.
  2. het uitdrukt hoeveel licht een lamp uitstraalt, en dus niet hoeveel licht er op een specifieke plek valt (zoals bij Lux of PAR het geval is)
Hoeveel licht er op een bepaalde plek valt is immers sterk afhankelijk van de omstandigheden.

Vaak wordt lumen bekritiseerd omdat het gebaseerd is op de gevoeligheid van het menselijk oog, Licht met een golflengte van rond de 550nm telt het zwaarst en hoe verder daarvan af hoe minder zwaar het telt in de hoeveelheid lumen. Rood en blauw licht tellen daardoor nauwelijks in de hoeveelheid lumen, maar juist die kleuren zijn goed benutbaar door planten. 550nm is groenig licht dat juist niet zo nuttig is voor planten omdat ze daar een groot deel van weerkaatsen.

In theorie zou je dus best kunnen zeggen dat lumen niet zo handig is voor onze aquaria vol planten. In de praktijk valt dat echter heel erg mee:

Als je volledig groen licht op een rood en blauw vlak richt ogen beide grijzig. Dat is niet zo handig bij een lamp. Daarom zit er in vrijwel elke lamp een veel breder spectrum met ook rood en blauw en tussenliggende kleuren licht. Zodat je in het licht van die lamp kunt zien of iets oranje is of roze of blauw of... etc. Hoe goed kleuren worden weergegeven wordt bijna altijd uitgedrukt in een CRI-waarde. zolang die waarde boven de 80 zit, weet je dat de kleuren van je vissen en planten behoorlijk goed tot hun recht komen en dat je lamp ook rood en blauw en andere kleuren licht geeft die nuttig zijn voor je planten.

Het overgrote deel van de normaal verkrijgbare leds, tl buizen en andere lampen heeft een CRI boven de 80.

Maar is PAR niet gewoon nog beter? Nou nee, in mijn beleving niet:
1 PAR drukt uit hoeveel licht er op 1 bepaalde plek valt. Als je met een lamp een bepaald vlak belicht is de intsiteit in het midden over het algemeen hoger dan aan de randen. Hoe groot dat verschil is, is bij elke lamp anders. Dus heb je niet zoveel aan 1 PAR waarde precies midden onder de lamp. Zelfrespecterende fabrikanten geven dan ook mooie grafische weergaves van de verschillende PAR-waarden in het belichte vlak. Dat is lastiger te vergelijken, en vaak onmogelijk omdat er helemaal geen PAR-waardes bekend zijn.
2 En als er al wel hele mooie PAR-plaatjes zijn van de lampen waar je je oog op hebt laten vallen, dan zijn die gebasseerd op licht ongehindert door 20/30/40/etc cm lucht valt. Bij ons is dat niet zo, wij stoppen er sowieso water tussen, met dus reflectie, breking en adsorptie tot gevolg, en dan wellicht ook nog dekruiten, schaduwen van techniek en inrichting, een vertroebeling,verkleuring of kaamlaag. Dat mooie plaatje vertalen naar je aquarium valt dus ook niet bepaald mee.
3 Het gaat bij het aquarium normaal gesproken niet om zoveel mogelijk fotosynthese met zo weinig mogelijk stroomverbruik,(wat in een kas bijv veel interessanter is) het gaat er vooral om een goed verlicht en uitgelicht aquarium. Dat is een totaal andere overweging en dus is toegevoegde waarde van PAR bij die keuze heel erg laag.

Begrijp me niet verkeerd, PAR is zeker niet slechter dan Lumen, maar omdat de waardes uit een datasheet niet 1 op 1 te vertalen zijn naar de werkelijke aquariumsituatie, en de gegevens er meestal gewoon niet zijn. Vind ik lumen overzichtelijker en handiger.
 

Akwarium

Well-known member
Lid geworden
21 jul 2019
Berichten
708
Leeftijd
30
aanvullend daarop,

intensiteit, hoe je dat ook uitdrukt, is maar 1 van de factoren die je keuze voor een lamp bepaalt. Vormgeving, kleurtemperatuur, prijs, stroomverbruik. cri, stralingshoek, stralingsbeeld, zijn toch dingen waar ik ook naar kijk.

zeker omdat intensiteit nogal relatief is in het tijdperk van dimbare ledlampen.
 

gpatton

Well-known member
Lid geworden
28 dec 2018
Berichten
548
Leeftijd
29
de hoeveel watt die je gebruikt is de belangrijkste factor
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
de hoeveel watt die je gebruikt is de belangrijkste factor
Dat is nou maar net de vraag. Zelf kijk ik er ook gelijk naar. Wat er niet is aan wattage zal er natuurlijk nooit uitkomen maar wat als nou blijkt dat garnalen net ff wat beter kweken bij oranje licht .
In jouw 100W superbright zit maar 15W aan oranje licht.
Kan je beter een 50W oranje licht kopen. Minder Watt maar beter opbrengst.
Dat is de hele complicatie. Alles heeft zijn eigen kleur licht nodig. Onze ogen worden van andere dingen blij dan de planten en de vissen.
 

gpatton

Well-known member
Lid geworden
28 dec 2018
Berichten
548
Leeftijd
29
Dat is nou maar net de vraag. Zelf kijk ik er ook gelijk naar. Wat er niet is aan wattage zal er natuurlijk nooit uitkomen maar wat als nou blijkt dat garnalen net ff wat beter kweken bij oranje licht .
In jouw 100W superbright zit maar 15W aan oranje licht.
Kan je beter een 50W oranje licht kopen. Minder Watt maar beter opbrengst.
Dat is de hele complicatie. Alles heeft zijn eigen kleur licht nodig. Onze ogen worden van andere dingen blij dan de planten en de vissen.
bedoel je lampen in mijn stelling? ik gebruik gewoon 20 watt breed stralers led per 50 liter kan aardig wat planten groeien maar gebruik geen planten voeding
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
😄hehe.nee hoor sorry dat het zo overkwam. Ik bedoelde het puur als voorbeeld. Weet ik veel wat jij hebt hangen!
bedoel je lampen in mijn stelling?
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
20 watt breed stralers led per 50 lit
Daar zou iid genoeg goed licht tussen moeten zitten!
Ik heb eigenlijk vergelijkbaar hangen aan blauw/wit 'planten'licht.
 

Joff

Well-known member
Lid geworden
12 mei 2020
Berichten
283
Leeftijd
46
Maar ja. Als ik een dieper aquarium heb dan blijft er op de bodem minder over natuurlijk.
Daarom is het voor mij toch belangrijk om te weten wat lichtopbrengst over verschillende afstanden is.
Al is het dan gemeten in lucht.
En het is natuurlijk een open deur dat het het meest belangrijk is dat je aquarium er ok uitziet. Zoals jij het wil qua look en feel.
Maar aan de andere kant vind ik het heerlijk dat kennis en tech ervoor zorgen dat nieuwe dingen mogelijk worden.
Ook al.snap ik maar de helft 😄
 

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
de hoeveel watt die je gebruikt is de belangrijkste factor
Haha nee.
Zoals inmiddels herhaaldelijk is aangegeven in diverse topics heb je verschillende efficiënties qua lampen, dat loopt van 80lm/w tot 180lm/w ongeveer.
Vermogen van de lamp zegt dus niet veel over het geproduceerde licht
 

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
Deze EU komt tot stand met medewerking van sschot, waarvoor onze dank.


Een van de onderwerpen die met grote regelmaat voorbijkomt op het forum, en waar heel veel benaderingen en zienswijzen bij zijn, is het fenomeen licht en lumen. Hoe zit dit nou echt en wat kunnen de experts hierover zeggen?
Ben denk ik niet een expert maar voel me wel uitgedaagd
Van veel aquarium lampen wordt er vermeld hoeveel lumen deze lampen geven. Dit is voor ons een "richtgetal" om een idee te hebben van hoeveel licht er boven het aquarium hangt en welke planten we dus huisvesting kunnen geven.

Nu is het eerste verschil in deze tijd van overgang van TL naar LED, dat bij een TL, deze lumen rondom werden uitgestraald, dus hoe groot is/was effectief de hoeveelheid lumen die het water en onze planten bereikten?
Is lastig te zeggen door de eigenschappen van beide lampen.
Omdat TL rondom straalt en LED redelijk rechtuit straalt worden planten onder TL gelijkmatiger verlicht dan onder LED omdat daar veel meer schaduwwerking is.

Bij LED is het licht gericht omlaag gestraald, geen tot minimaal verlies hierdoor, en middels een lens kan het ook nog eens worden gebundeld.

Oftewel, is 1 lumen TL licht gelijk aan 1 lumen LED licht in het water? Als dit niet is, wat is hierin dan de verhouding. Op basis van deze uitkomst zou je beter vooraf kunnen bepalen hoeveel lumen je nodig hebt aan TL licht of aan LED licht.
bij TL moet je dacht ik toch uit gaan van 33-40% efficientie zonder reflectoren en 80-98% met reflectoren (hiervan ben ik een keer op een onderzoek gewezen maar geen idee meer welke en door wie)
Led heeft een openingshoek van 120-130 graden en tl 360 graden.
Het “probleem” met led is dat het overgrote deel van het geproduceerde licht slechts in een bundel van 90 graden zit en dus van 90 tot 120 meer een soort van strooi licht is.
Je kan dus (helaas) niet klakkeloos zeggen dat je met led toe kan met 1/3e van het aantal lumen, vooral omdat je dan de spreiding van het licht gaat missen.
Als hier een ei (geen EI) over gelegd kan worden, geeft dit mogelijk meer duidelijkheid wat er gebeurt en waarom we bijv. wel, anders of langer last hebben van het fenomeen algen.

Laten we in de benadering het aspect kleur temperatuur nog even buiten beschouwing laten, of dit moet dermate belangrijk zijn dat dit onlosmakelijk verbonden is, maar ook hier mogen de experts dit aangeven dan.
Kleur temperatuur is deels onlosmakelijk verbonden aan lumen gezien (zoals aangehaald hierboven) de lumen word gemeten in een bepaald deel van het spectrum waarmee de temperatuur dus invloed kan hebben op de gemeten aantal lumen.
Ook is het zo dat niet elke temperatuur even efficiënt geproduceerd kan worden (door LED verlichting) wat resulteert in een lagere efficiëntie van de lamp.
Buiten een boeiende, uitdagende en leerzame discussie, blijf respectvol, wordt niet persoonlijk en ook bij verschil van mening, hou het leuk!

Graag jullie input, mening, aanvulling, correctie of andere voorstel.......
Zoals hierboven aangehaald denk ik dat we met de transitie van TL naar LED ook over moeten gaan van lumen naar PAR gezien lumen in de ledwereld niet veel zeggen over het bruikbare licht voor planten.
 

GynnadVis

Well-known member
Lid geworden
8 sep 2012
Berichten
262
Wat tof zou zijn, maar wat gesponsord zou moeten gebeuren, is om verschillende LED verlichtingen te gaan vergelijken die veel in Nederland worden gebruikt en deze te verwerken in een tabel zoals ze in Duitsland hebben gedaan: https://www.aquaowner.eu/led-ranking.

Je zou dan dus het Lumen, PAR, etc. kunnen meten en ze zo dus naast elkaar leggen. Het liefst zou je natuurlijk ook nog een aantal identieke bakken hebben en daar overal verschillende LED verlichting boven hangen, maar dan maak je het project meteen wel heel erg groot (al kan dat misschien wel iets zijn voor een LFS of aquarium vereniging..)
 

GCJ

Well-known member
AquaForum Donateur
Lid geworden
23 apr 2019
Berichten
1.309
Haha nee.
Zoals inmiddels herhaaldelijk is aangegeven in diverse topics heb je verschillende efficiënties qua lampen, dat loopt van 80lm/w tot 180lm/w ongeveer.
Vermogen van de lamp zegt dus niet veel over het geproduceerde licht
Als ik dit vergelijk met wat er staat in het stukje (de printscreen) die ik had geplaatst van Eheim, dan wijken de getallen die jij noemt erg af van dat wat zij noemen.

Logischerwijs zou ik dan denken dat 1 van de 2 niet klopt. Zit 1 van jullie er naast of praten jullie zonder dat ik het zie over verschillende dingen?
 

Bijlagen

Laatst bewerkt:

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
Als ik dit vergelijk met wat er staat in het stukje (de printscreen) die ik had geplaatst van Eheim, dan wijken de getallen die jij noemt erg af van dat wat zij noemen.

Logischerwijs zou ik dan denken dat 1 van de 2 niet klopt. Zit 1 van jullie er naast of praten jullie zonder dat ik het zie over verschillende dingen?
Ik zie ff niet waar je heen wilt met je printscreen in relatie tot het vermogen van een lamp..

plaatje laad hier soms niet goed, bloed irritant.

Anyhow ik snap niet waar eheim 20-120 lm/w vandaan haalt..
Gemiddelde plakstrip van Ali haalt 60Lm/W als je de datasheet mag geloven.
Meeste commerciële leds van enige kwaliteit halen makkelijk de 80Lm/W en lopen door tot voorbij de 180Lm/W.
Waarom zou je anders overstappen van TL naar LED als het niet echt veel efficiënter is?
Met een knappe reflector op je TL buis haal je bijna 100% efficientie om je licht naar beneden te krijgen ipv rondom te stralen.
Knappe T5 buizen doen 80-90Lm/W..
 
Laatst bewerkt:

sschot

Well-known member
Lid geworden
8 okt 2015
Berichten
3.322
Locatie
Krimpen aan den IJssel
Dan heb ik nog een soort flauwe aanvulling, maar ben wel benieuwd naar de interpretatie hiervan

We kennen allemaal de staatjes met een soort verdeling tussen weinig licht, gewoon en veel, als voorbeeld


Licht intensiteit10-20 Lumen per Liter
Matige verlichting
20-30 Lumen per Liter
Normale verlichting
30 Lumen en hoger
Veel verlichting


Is hierbij vanuit historie dit gebaseerd op het aantal lumen van een T8 balk zonder reflector? Of bedoelt men een T5 met reflector of praat men dan over LED, of maakt het allemaal niets uit?

Want bij een TL zonder reflector is het aantal lumen in het water lager als met reflector en ook weer anders als bij LED. Verder zoals tuinkabouter mooi aangeeft is de spreiding en verdeling ook heel anders.

Wat ik wel heel duidelijk vind uit dit topic, is dat we eigenlijk met de "kreet" lumen steeds minder kunnen, maar ondanks dat zien we dit nog niet veranderen. En een gesponsorde test via het AF zou natuurlijk wel een gave utidaging zijn, wie weet krijgt beheer dit wel voor elkaar in overleg met div. leveranciers en leden..........
 

GCJ

Well-known member
AquaForum Donateur
Lid geworden
23 apr 2019
Berichten
1.309
Ik denk dat het verschil in 120 en 180 lumen/watt voor led misschien zit in de datum van schrijven.

Het stukje wat ik aanhaalde van Eheim dateert uit een licht-gids uit 2014 en de technische ontwikkeling in led gaat snel.

Dat probleem heb je snel wanneer je een klein stuk van iets aanhaalt, het is altijd uit de context gehaald. Ik had beter meer informatie er bij kunnen zetten. Of zelf doorlezen, dan had ik wellicht de vraag niet hoeven stellen :)

Dat er ook leds zijn met minder dan de door jou genoemde onderwaarde, (ongeveer) 80 lumen/watt kan ik me, zonder enige kennis van zaken wel voorstellen. Ik kan me voorstellen dat led een brede toepassing heeft en dat daarmee mogelijk wat te verklaren is. Ze gaven naar mijn mening geen lijst met aquarium toepassingen maar algemeen.
 

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
En een gesponsorde test via het AF zou natuurlijk wel een gave utidaging zijn, wie weet krijgt beheer dit wel voor elkaar in overleg met div. leveranciers en leden..........
Opzich zie ik dat nog wel zitten om dan een paar dagen in Aalsmeer te staan bij aquaplantsonline en al hun lampen te gaan meten met een PAR meter.
Probleem is vooral de aanschaf prijs van een PAR meter, ik verwacht niet dat er iemand gaat zijn die €1200 gaat neerleggen voor een gecalibreerde meter die een par karakteristiek van een lamp gaat plotten.
Ook niet een bedrijf dat er mogelijk bij gebaat is om deze data in huis te hebben om mensen te adviseren.
Het stukje wat ik aanhaalde van Eheim dateert uit een licht-gids uit 2014 en de technische ontwikkeling in led gaat snel.
Vertel mij wat, dat ik mijn lamp in 2015 ging samenstellen was 136Lm/W de absolute top, nu is het nog “maar” net boven gemiddeld
 

benvo

Well-known member
Lid geworden
28 mei 2014
Berichten
8.927
Leeftijd
68
Locatie
Hellendoorn
Website
aquaforum.nl
Opzich zie ik dat nog wel zitten om dan een paar dagen in Aalsmeer te staan bij aquaplantsonline en al hun lampen te gaan meten met een PAR meter.
Probleem is vooral de aanschaf prijs van een PAR meter, ik verwacht niet dat er iemand gaat zijn die €1200 gaat neerleggen voor een gecalibreerde meter die een par karakteristiek van een lamp gaat plotten.
Ook niet een bedrijf dat er mogelijk bij gebaat is om deze data in huis te hebben om mensen te adviseren.

Vertel mij wat, dat ik mijn lamp in 2015 ging samenstellen was 136Lm/W de absolute top, nu is het nog “maar” net boven gemiddeld
Zelf zou ik het maar gewoon bij de Lumen opgaves houden. Het is, zoals ik hierboven al las, de beste vergelijkingsmogelijkheid. Verlichting kiezen kan het beste bij diegene die je juiste en benodigde informatie aanbiedt voor een doeltreffende keuze. Aanbieders die dit niet doen links laten liggen, zou ik willen zeggen. Par en Lux waardes meten wordt al met al een moeilijk én duur verhaal.
Waarbij dan ook nog komt dat je in een aquarium zo'n Par meter eigenlijk op de bodem van je bak moet leggen moet de invloed van het water te bezien in het resultaat. Daarbij komt dan nog het probleem van de voor de planten belangrijke licht in het lichtspectrum die ook door een Par meter niet apart te meten is. De beste manier om je licht te beoordelen licht is gewoon het bekijken van je plantenbestand. Daar zie of je licht aan de door jou gestelde eisen voldoet. En juist daar zie je dan ook dan sommige mensen problemen krijgen doordat de, soms op prijs gekochte, verlichting niet aan de verwachtingen kan voldoen.
 

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
Zelf zou ik het maar gewoon bij de Lumen opgaves houden. Het is, zoals ik hierboven al las, de beste vergelijkingsmogelijkheid. Verlichting kiezen kan het beste bij diegene die je juiste en benodigde informatie aanbiedt voor een doeltreffende keuze. Aanbieders die dit niet doen links laten liggen, zou ik willen zeggen. Par en Lux waardes meten wordt al met al een moeilijk én duur verhaal.
Waarbij dan ook nog komt dat je in een aquarium zo'n Par meter eigenlijk op de bodem van je bak moet leggen moet de invloed van het water te bezien in het resultaat. Daarbij komt dan nog het probleem van de voor de planten belangrijke licht in het lichtspectrum die ook door een Par meter niet apart te meten is. De beste manier om je licht te beoordelen licht is gewoon het bekijken van je plantenbestand. Daar zie of je licht aan de door jou gestelde eisen voldoet. En juist daar zie je dan ook dan sommige mensen problemen krijgen doordat de, soms op prijs gekochte, verlichting niet aan de verwachtingen kan voldoen.
PAR meters zijn waterdicht te verkrijgen, dus onder water meten in een “echte” situatie is haalbaar uitgaande van gewoon helder water.
Denk ook niet dat mensen met een blackwater biotoop heel veel interesse hebben in PAR data en flinke plantengroei.

Ik vind het eerder een gebrek aan data dat we nogsteeds vergelijken met lumen/lux ipv PAR data.
Lumen zegt niet veel over het licht dat bruikbaar is voor planten terwijl PAR dat wel weergeeft
 

edje555

Well-known member
Lid geworden
11 nov 2015
Berichten
1.061
Leeftijd
49
Locatie
Boskoop
Ben denk ik niet een expert maar voel me wel uitgedaagd

Is lastig te zeggen door de eigenschappen van beide lampen.
Omdat TL rondom straalt en LED redelijk rechtuit straalt worden planten onder TL gelijkmatiger verlicht dan onder LED omdat daar veel meer schaduwwerking is.


bij TL moet je dacht ik toch uit gaan van 33-40% efficientie zonder reflectoren en 80-98% met reflectoren (hiervan ben ik een keer op een onderzoek gewezen maar geen idee meer welke en door wie)
Led heeft een openingshoek van 120-130 graden en tl 360 graden.
Het “probleem” met led is dat het overgrote deel van het geproduceerde licht slechts in een bundel van 90 graden zit en dus van 90 tot 120 meer een soort van strooi licht is.
Je kan dus (helaas) niet klakkeloos zeggen dat je met led toe kan met 1/3e van het aantal lumen, vooral omdat je dan de spreiding van het licht gaat missen.


Ook is het zo dat niet elke temperatuur even efficiënt geproduceerd kan worden (door LED verlichting) wat resulteert in een lagere efficiëntie van de lamp.

Zoals hierboven aangehaald denk ik dat we met de transitie van TL naar LED ook over moeten gaan van lumen naar PAR gezien lumen in de ledwereld niet veel zeggen over het bruikbare licht voor planten.
En jammer genoeg toen ik het over het spectrum van licht had in een ander topic en invloed heeft op planten en algen.. of kweken werd ik een soort weg gewuifd

>Kleur temperatuur is deels onlosmakelijk verbonden aan lumen gezien (zoals aangehaald hierboven) de lumen word gemeten in een bepaald deel van het spectrum waarmee de temperatuur dus invloed kan hebben op de gemeten aantal lumen.

Dus wat ik wil aangeven dat witte bride leds weinig rood en oranje uitstralen maar wel veel blauw en wit en daar zal dan ook het hoogste rendement van de ledlamp zitten en hoe het is gemeten in max lumen per watt terwijl planten er weinig van profiteren. :petjeaf:

Vind wel grappig dat spectrum does matter op planten terwijl berweerd werd van niet door anderen en veel leds dit gewoon niet waar maken op planten omdat de efficientie per led kleur in lumen verschilldend is + ook het spectrum wat planten er mee kunnen dus de PAR kwestie welk licht en hoeveel de bodem/plant bereikt samen met bruikbaar licht in het spectrum.
 

benvo

Well-known member
Lid geworden
28 mei 2014
Berichten
8.927
Leeftijd
68
Locatie
Hellendoorn
Website
aquaforum.nl
PAR meters zijn waterdicht te verkrijgen, dus onder water meten in een “echte” situatie is haalbaar uitgaande van gewoon helder water.
Denk ook niet dat mensen met een blackwater biotoop heel veel interesse hebben in PAR data en flinke plantengroei.

Ik vind het eerder een gebrek aan data dat we nogsteeds vergelijken met lumen/lux ipv PAR data.
Lumen zegt niet veel over het licht dat bruikbaar is voor planten terwijl PAR dat wel weergeeft
Dat zou dan door de producent gedaan moeten worden om vergelijkingen mogelijke te maken maar PAR waardes en dan ook nog specifiek die PAR waardes die bruikbaar zijn voor ons plantenbestand worden zelden aangegeven zodat op dat gebied een vergelijking voor de koop wel erg moeilijk wordt. Hieronder staat e.e.a. trouwens nog eens keurig op een rijtje gezet.

 

tuinkabouter

Well-known member
Lid geworden
18 jan 2010
Berichten
7.557
Leeftijd
31
Locatie
alkmaar
En jammer genoeg toen ik het over het spectrum van licht had in een ander topic en invloed heeft op planten en algen.. of kweken werd ik een soort weg gewuifd.
Ik denk niet dat je met verlichting van 3000-6000K veel verschil zal zien in plantengroei.
Invloed zal het waarschijnlijk wel hebben maar in hoeverre het merkbaar is?
Dat zou dan door de producent gedaan moeten worden om vergelijkingen mogelijke te maken maar PAR waardes en dan ook nog specifiek die PAR waardes die bruikbaar zijn voor ons plantenbestand worden zelden aangegeven zodat op dat gebied een vergelijking voor de koop wel erg moeilijk wordt. Hieronder staat e.e.a. trouwens nog eens keurig op een rijtje gezet.

Zolang er niet voldoende vraag is naar die data gaan fabrikanten dat ook niet meten ben ik bang.
 

Users Who Are Viewing This Onderwerp (Users: 0, Guests: 1)


Bovenaan